Çamlıca Camii – 1
İstanbul – Çamlıca – Üsküdar’da yapımına 29 Mart 2013’te başlanan cami, cumhuriyet tarihinin en büyük camisidir. 63 bin kişi kapasiteli ve 6 minareli cami 57 bin 500 metrekarelik alana sahiptir. Cami külliyesinde aynı zamanda müze, sanat galerisi, kütüphane, bin kişilik konferans salonu, 8 sanat atölyesi ve 3 bin 500 araçlık otoparkı bulunmaktadır.
Caminin ana kubbesinin çapı İstanbul’u simgeleyecek şekilde 34 metre, yüksekliği ise İstanbul’da yaşayan 72 milleti simgeleyecek şekilde 72 metre olarak yapılmıştır. Kubbenin iç yüzeyine 16 Türk devletine ithafen, Allah’ın isimlerinden 16’sı yazılmıştır. Caminin altı minaresinden ikisi 90’ar metre iken, diğer dört minare Malazgirt Meydan Muharebesi’ni simgeleyecek şekilde 107,1 metre yüksekliğinde inşa edilmiştir.
| Proje Adı | Çamlıca Camisi |
| İlgili Kurumlar | İstanbul Cami ve Eğitim-Kültür Hizmet Birimleri Yaptırma ve Yaşatma Derneği* Çevre ve Şehircilik Bakanlığı |
| Proje Alan Büyüklüğü | 57.511 m² |
| Proje Türü | Dini tesis |
| Tanımlanabilen Bütçe | 111 milyon 500 bin TL. |
| Müellif | Hayriye Gül Totu Bahar Mızrak |
| İnşaat Şirketi | Güryapı Taahhüt |
| Proje Modeli | – |
| Güncel Durum | İnşaat Tamamlandı. Hizmete açıldı. 7 Mart 2019 |
| Konum | Üsküdar |
| Kamuya Açıklanma Tarihi | Mayıs 2012 |
| Proje Alanının Çizildiği Kaynak | 31.07.2012 tarihinde onaylanan “Büyükçamlıca özel proje alanına ilişkin 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planı”. |
Mayıs 2012
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, ”Çamlıca’daki televizyon kulesinin yanında 15 bin metrekare üzerinde bir cami yapacağız. Çamlıca’daki bu dev cami, İstanbul’un her yerinden görülecek şekilde dizayn edildi.” dedi.
Haziran 2012
Kültür ve Turizm Bakanı Günay, Çamlıca’ya cami yapılması konusunda herhangi bir projenin olmadığını açıkladı.
Temmuz 2012
İstanbul Cami ve Eğitim-Kültür Hizmet Birimleri Yaptırma ve Yaşatma Derneği tarafından “İstanbul Çamlıca Camisi Mimari Proje Yarışması” açıldı.
Alanla ilgili imar planı olan Büyükçamlıca özel proje alanı 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nca onaylandı.
Ekim 2012
TMMOB Şehir Plancıları Odası İstanbul Şubesi Büyük Çamlıca Özel Proje Alanı 1/5000 ölçekli Revizyon Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Revizyon Uygulama İmar Planının yürütmesinin durdurulması ve iptaline karar verilmesi talebiyle Danıştay 6. Dairesi Başkanlığı’na dava açtı.
Kasım 2012
Yarışma sonuçları açıklandı. Birinci seçilen proje olmazken, ikinciliği iki proje paylaştı.
Çamlıca Tepesi’ne, yarışmada 2’incilik ödülüne layık görülen 2 projeden biri olan Bahar Mızrak ve Hayriye Gül Totu’nun hazırladığı cami projesinin uygulanacağı açıklandı.
Seçilen proje büyük tartışma yarattı.
Şubat 2013
Çamlıca Tepesi’ne yapılması planlanan cami projesinde değişikliğe gidildi. Daha önce 7 olarak tasarlanan minare sayısı 6’ya düşürüldü.
Mart 2013
Üsküdar’daki Çamlıca Tepesi’ne yapılacak cami arazisinde iş makineleri çalışmaya başladı.
Temmuz 2013
Cami inşaatı için inşaat ihalesi yapıldı. İhaleyi 111 milyon 500 bin TL.’ye Gür Yapı İnşaat Taahhüt Turizm San. ve Dış Ticaret ile Öz-Kar İnşaat Tic. Ve San. A.Ş. ortak girişimi kazandı.
Ağustos 2013
Cami inşaatı için temel atıldı.
Aralık 2013
Hafriyat çalışmalarına 29 Mart’ta başlanan Çamlıca Camisi’nin inşaat çalışmalarının %20’si tamamlandı.
Şubat 2014
İnşaatı Gür Yapı tek başına tamamlayacak. Özkar İnşaat iflas erteleme için başvuruda bulundu.
Şubat 2014
İnşaatın %50sinin tamamlandığı açıklandı.
Temmuz 2014
Çamlıca Camisi’nin 1 Temmuz 2016 günü açılmasının planlandığı açıklandı.
Aralık 2014
Emlak Konut, Çamlıca Camisi inşaatı için 10 milyon liralık yardımda bulunduğunu bildirdi.
Mart 2015
Caminin kaba inşaatının yüzde 75’İ tamamlandığı açıklandı.
Kasım 2015
Çamlıca Camii inşaatında bir işçi hayatını kaybetti.
Ocak 2016
Çamlıca Camii inşaatında sona gelinirken camiye giden yollar üzerinde yer alan taşınmazların acele kamulaştırılması kararı alındı.
Nisan 2016
Çamlıca Camii inşaatında çalışan 30 işçi işten atıldıkları gerekçesiye eylem yaptı. Minare ve vinçlerin tepesine çıkan işçiler iki saat süren müzakere sonuna eylemlerine son verdi.
Temuz 2016
Çamlıca Camii ibadete açıldı ancak inşaatı halen devam ediyor.
Ağustos 2016
Kubbeyle birlikte camideki kaba inşaat çalışması bitti.
Haziran 2017
Çamlıca Camii inşaatının %85’inin bittiği ve caminin bu sene açılacağı açıklandı.
Ağustos 2017
Çamlıca Camii etrafında yer alan mahallelerde kentsel dönüşüm kapsamında uzlaşamayan mahallelinin bir kısmının evleri mühürlendi. Üsküdar Belediyesi internet sitesinde kentsel dönüşümle ilgili şu ibare yer alıyor. “Cumhuriyet tarihinin en büyük camisi olacak Çamlıca Camii’nin inşasıyla prestiji artan bölge, kentsel dönüşümle birlikte adeta sil baştan imar edilecek.”
Şubat 2018
Üsküdar Belediye Başkanı Hilmi Türkmen, Çamlıca Camii’ninçevre bölgeyle birlikte İstanbul’a da büyük değer katacağını açıkladı. Üsküdar Belediyesi olarak “Yerinde dönüşüm” ve “gönüllü dönüşüm” anlayışıyla hareket ettiklerini belirten Türkmen ramazan’da ibadete açılması planlanan Çamlıca Camii çevresindeki örnek dönüşüm için Mart ayından itibaren çalışmalara fiilen başlanacağını ifade etti.
Çamlıca Camisi eteklerinde Üsküdar Belediyesi’nin TOKİ ile başladığı kentsel dönüşümün Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’yla devam edeceği öğrenildi. Mayıs ayında temel atılması beklenen projede 1500 birim yerine 2 bin 200 birim yapılacak. Henüz 800 hak sahibinin 200’ü ile anlaşma sağlandı. Projede konutun yanı sıra Çamlıca Camisi yakınlarına çarşı aksı da inşa edilecek.
Mayıs 2018
10 Haziran tarihinde Kadir gecesi açılması planlanan Çamlıca Camii’nin “tam olarak bitmeyeceği” için açılışının ertelendiği öğrenildi.
7 Mart 2019 tarihinde Regaip Kandili’ne denk gelen günde ilk namaz kılınmış, resmi açılış ise 3 Mayıs 2019’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından gerçekleştirilmiştir